Sant Mair

Mae eglwys St Mair, Tal y Llyn yn sefyll mewn mynwent helaeth iawn, ac oherwydd hyn mae’n ymddangos yn fechan iawn.

Hanes yr eglwys hon

Fel nifer o adeiladau yng Nghymru, mae’n anodd gosod dyddiad arni, ond mae ei seiliau’n bendant yn rhai canoloesol, er bod y rhan fwyaf o’i gosodiadau’n dod o’r ddeunawfed ganrif, yn eu plith y rheiliau allor a’r pulpud.

Roedd Tal y Llyn yn arfer bod yn ganolbwynt treflan weddol o faint; roedd ynddi ddau ddeg dau o gartrefi cyn i’r Pla Du ei chyrraedd a’i difa’n llwyr. Mae’n sefyll ar domen pridd a all fod, yn ôl Comisiwn Brenhinol Henebion Cymru, yn domen cynhanesyddol.

Dyma yn bendant grefydd ddiymffrost, waliau enfawr syml yn cysgodi llecyn lle nad yw cyfoeth yn cyfrif dim. Dim ond un math o seddau sydd i’w gael, ac ni allen nhw fod yn fwy ymarferol. Mae pawb yn eistedd ar gyfres o estyll heb gefn, wedi eu gosod ar un pen i mewn i’r meinciau cerrig, a’r pen arall yn cael eu cynnal gan rodau pren.

Prif nodweddion

  • Pensaernïaeth ysblennydd
  • Cofebau godidog
  • Celfi campus
  • Awyrgylch swynol
  • Mynwent gyfareddol
  • Hafan bywyd gwyllt

Gwybodaeth ar gyfer ymwelwyr

  • Grisiau i gael mynediad i'r eglwys neu'r fynwent
  • Parcio ar y stryd wrth yr eglwys
  • Caniateir cŵn
  • Croeso i gerddwyr a beicwyr

Other nearby churches

FriendsOfFriendlessChurches
GwyneddLLANBEULANStPeulan(friendsoffriendlesschurchesPERMISSIONBYEMAIL)1

Sant Peulan

Mae Sant Peulan yn tarddu o’r Oesoedd Canol, a saif ar ei phen ei hun ar derfyn ei sarn werdd uchel. I’w chyrraedd, mae’n rhaid troi oddi ar yr heol sydd ag arwydd am Dothan.

©CrownCopyright2020
AngleseyLLANGWYFANStCwyfan(©crowncopyright2020)1

St Cwyfan

Gall yr ynys ymddangos yn lle rhyfedd a pheryglus i godi eglwys – ond safai eglwys St Cwyfan yn wreiddiol ar ddiwedd penrhyn rhwng dau fae, fel y gwelir ar fap John Speed o Ynys Môn yn 1610 / 1611.

Dewch yn Gyfaill Ymddiriedolaeth Genedlaethol yr Eglwysi - ar gyfer pobl sy'n dwli ar eglwysi!